Thứ Ba, 31 tháng 1, 2012

Kvara leciono (daŭrigota 3)

Verbformoj (Dạng động từ)
Đuôi tiếngGiải thíchVí dụ
-iDạng cơ bản
(nguyên thể)
esti - thì, là, ở
skribi - viết
-asthì hiện tại
(hiện tại)
estas - là
skribas - đang viết
-isthì quá khứ
(quá khứ)
estis - đã là
skribis - đã viết
-osthì tương lai
(tương lai)
estos - sẽ là
skribos - sẽ viết
-usdạng điều kiện
(điều kiện)
estus - nếu là
skribus - nếu viết
-udạng khuyên
(mệnh lệnh)
estu silenta - trật tự đi
skribu - viết đi

Kompleksaj verbkonstruoj
Kompleksaj verbkonstruoj konsistas el ĉefverbo kaj samsubjekta verbo, kiu ĉiam havas bazan formon. Kutime tiaj kompleksaj verbkonstruoj estas uzataj por la verboj povi, devi kaj voli. (Nhóm động từ thường gồm động từ chính và động từ thực chỉ hành động. Động từ chỉ hành động luôn luôn ở dạng nguyên. Các động từ chính thường được dùng là povi - có thể, devi - phải (làm gì), voli - muốn (làm gì) 

Mi volas manĝi.   I want to eat.
Mi ne povis veni.   I couldn't come. 

Mi devos labori.   I'll have to work.

Ekzerco
1) Mi estas silenta. I'm silent. Tôi đang im lặng.
2) Mi estos silenta. I'll be silent. Tôi sẽ im lặng.
3) Mi estis silenta. I was silent. Tôi đã im lặng.
4) Mi pensis esti silenta. I thought I'd be silent. Tôi đã nghĩ là im lặng.
5) Mi dirus: "Estu silenta!" I'd better say: 'Be silent.' Tôi nên nói: "Xin hãy giữ trật tự!"
6) Mi volas labori. I want to work. Tôi đang muốn làm việc.
7) Li petis, ke mi estu singarda. He asked me to be careful. Anh ta đã đề nghị rằng tôi phải cẩn thận.
8) Mi venos al vi, kiam vi finos manĝi. I'll come to you when you finish eating. Tôi sẽ đến chỗ bạn khi nào bạn ăn xong.
9) Ĉu ni morgaŭ iru tien? Shall we go there tomorrow? Ngày mai chúng ta sẽ đi đến chỗ đó chứ?
10) Kiam mi estis juna, mi laboris multe. When I was young, I worked hard. Khi tôi còn trẻ, tôi đã làm việc rất nhiều.
11) Ŝi diris, ke estus bone fari tion. She said that it had been better to do it. Cô ta đã nói rằng, sẽ tốt hơn nếu làm điều đó.
12) Bonvolu fermi la pordon! Please close the door. Xin hãy đóng cửa lại!
13) Lernu diligente! Please study hard. Hãy học thật chăm chỉ!
14) Mi petis, ke ŝi venu. I asked her to come. Tôi đã đề nghị rằng cô ta hãy tới.
15) Mi esperas ke ŝi venos. I hope she will come. Tôi đang hi vọng rằng cô ta sẽ tới.
16) Ĉu ni iru al tiu homo, kiun ni renkontis hieraŭ? Shall we go to the person whom we got accquainted yesterday? Liệu chúng ta có nên đi đến chỗ người mà chúng ta đã làm quen ngày hôm qua?
17) Bonvolu diri vian nomon! Please say your name. Xin hãy nói tên của bạn!
18) Estus bone, se vi povus viziti min. It'd be good if you could visit us. Sẽ rất tốt nếu bạn có thể đến thăm chúng tôi.
19) Lerni lingvojn estas ŝia hobio. Learning langguages is her hobby. Học ngôn ngữ là sở thích của cô ta.

Ối giời ơi, cứ tưởng là dễ hóa ra làm sai be sai bét. Chỉ đúng được độ 70 -75 % thôi. :(
Sợ nhất là cá câu 7, 11, 14, vế trước là quá khứ, vế sau lúc thì -us, lúc thì -u. Lại còn sau Ĉu dùng -u nữa. Hôm nay vớ phải bài xương quá. :((

Thứ Bảy, 28 tháng 1, 2012

Kvara leciono (daŭrigota 2)

Komparado
...pli...ol, plej
granda - pli granda - plej granda
Ankaŭ adverboj kompareblas per pli kaj plej.
rapide -  pli rapide - plej rapide
La komparvorto estas ol.
La tablo estas pli granda ol la seĝo.  
La elefanto estas pli granda ol la kuniklo.
Eblas fari ankaŭ 'inversan' komparadon per malpli kaj malplej.
malpli granda - malplej granda

Ekzerco
1) Pli granda hundo. (a bigger dog)
2) La malplej granda hundo. (The smallest dog)
3) La plej granda hundo. (The biggest dog)
4) Malpli granda hundo. (a smaller dog)
5) La hundo estas pli granda ol la kato. (The dog is bigger than the cat.)
6) La kato estas malpli granda ol la hundo. (The cat is smaller than the dog.)
7) La plej bela virino estas pli bela ol vi. (The most beautiful woman is more beautiful than you.)
8) Mi pli ŝatas tiun libron ol tiun. (I like that book more than the other.)
9) Tio okazas malpli ofte nuntempe. (That happens les often now than before.)
10) Ol li vi certe pli lertas. (You're certainly more skillful than him.)(certe: certainly; lerti: to be skillful)
11) Plej gravas, ke vi memoru tion. (The most important thing for you is to remember it.)(grava: important; memori: remember)
12) La malplej granda insekto estas nevidebla. (The smallest insect is invisible.)
13) Li pli bone komprenas tion ol lia frato. (He understands this better than his brother.)
14) El ĉiuj fruktoj mi plej ŝatas bananojn. (Of all fruits, I like bananas most.) 
15) Li estas la plej alta sur la foto. (In the photo he's the tallest.)
16) Mi pli bone komprenas lin ol lian fraton. (I understand him better than his brother.)
17) Ni devas iri pli rapide. (devi: must) (We must go more quickly.)

Thứ Sáu, 27 tháng 1, 2012

Kvara leciono (daŭrigota 1)

Demandoj

1) Mi havas grandan hundon.
    Kiu havas grandan hundon?
2) Mi havas grandan hundon.
    Kian hundon mi havas?
3) Mi havas grandan hundon.
    Kion mi havas?
4) Ŝi serĉas bluan krajonon. (krajono - pencil, serĉi - search/ look for)
    Kion ŝi serĉas?
5) Ŝi serĉas bluan krajonon.
    Kiu serĉas bluan krajonon?
6) Ŝi serĉas bluan krajonon.
    Kian krajonon ŝi serĉas?
7) Morgaŭ estos lia naskiĝtago. (naskiĝtago - birthday)
    Kiam estos lia naskiĝtago?
8) Morgaŭ estos lia naskiĝtago.
    Kies naskiĝtago estos morgaŭ?
9) Morgaŭ estos lia naskiĝtago.
    Kio estos morgaŭ?

Thứ Tư, 25 tháng 1, 2012

Kvara leciono

- Saluton!
- Saluton!
- Mia nomo estas Roberto. Kio estas via nomo?
- Mia nomo estas Aŭtuno.
- Kiel vi fartas?
- Mi estas tre bone.
- De kie vi estas?
- Mi estas de Hanojo, Vjetnamio.
- Ĉu vi studas?
- Ne, mi ne studas. Mi laboras.
- Pri kio vi laboras?
- Mi laboras kiel instruisto.
- Ĉu estas via unua Esperanto-renkontiĝo?
- Jes, estas mia unua Esperanto-renkontiĝo.

Thứ Tư, 4 tháng 1, 2012

Tria leciono - Prononco

Lernu prononcon per trafaj frazoj.
Kamparanoj kantas kune sub la luna lampo.
Ĉu juna Ĉiĉi maĉas ĉion ĉemane?
Ĉiu temo havas sian tempo.
Learn pronunciation with striking sentences!
Countrymen (country-dwellers/peasants) sing together under the lunar (moon) lamp.
Is it true that young Ĉiĉi chews everything at hand (trong tầm tay)?
Each subject (theme/topic) has its time.

Ĉu per sapo bufo lavas sin?
Ĉarma Ĉiĉi Ticor loĝas tie?
Zeĉjo faligis gekon per forta bleko: Fal'!!
Ĝilo ĝuis ĉinan ĝinon kun grand ĝojo.
Is it true that a toad (con cóc) washes itself with a soap?
Does Charming Ĉiĉi Ticor live there?
Zeĉjo dropped a gecko (con cắc kè) with a strong bleat (tiếng kêu): Fall!
Ĝilo enjoyed Chinese gin with big joy.

Homoj ŝatas loĝi en helaj hemoj.
Jen bona horo por kombi la hararon.
Ino tintis tintilon, diino venis kure.
Ĉarma Ĵakvo jesis per miela mieno.
Human beings like to live in bright home.
Now it's a good time to comb the hair.
A female tinkled a tinkle-tool (đánh chuông), goddess came as quickly.
Lovely Ĵakvo agreed with a honeyal expression

Thứ Hai, 2 tháng 1, 2012

Letero de Instruisto

---------- Forwarded message ----------
From: Augusto Casquero
Date: 2011/12/31
Subject: Augusto en Hanoi
To:

Saluton
Mi alvenos en Hanojon la 15an de januaro, tagmeze. Mi restos en Hanojo 3-4 tagojn. Mi esperas saluti miajn bonajn vietnamajn amikojn.  Ĉu mi povos vidi vin?
Elkorajn salutojn:
Augusto
Hello,
I will arrive into Hanojon the 15an of January, at noon. I will stay in Hanoi for 3-4 days. I hope to greet my good Vietnamese friends. Whether I will be able to see you? 
Cordial salutations,
Augusto

***
Vortaro
tagmezo: midday, noon
tagmere: at noon
resti: stay, remain
esperi: hope
saluti: greet
povi: be able to, can
vidi: see
elkora: cordial (thân mật)

Gramatiko

In Esperanto the different parts of speech are marked by their own suffixes:
- all common nouns end in -o: januaro, Hanojo, tago, amiko, saluto
- all adjectives in -a: bona, vietnama, mia, elkora
- all derived adverbs in -e: tagmeze
- all verbs in one of six tense and mood suffixes, such as the present tense -as: esperas, saluti, alvenos, povos, vidi, restos
- plural nouns used as grammatical subjects end in -oj (pronounced like English "oy"), whereas their direct object forms end in -on.
Plural direct objects end with the combination -ojn (rhymes with "coin"); -o- indicates that the word is a noun, -j- indicates the plural, and -n indicates the accusative: Hanojon, tagojn, amikojn, salutojn
Adjectives agree with their nouns; their endings are plural -aj (pronounced "eye"), accusative -an, and plural accusative -ajn (rhymes with "fine"): miajn, bonajn, vietnamajn, elkorajn

NounSubjectObject
Singular-o-on
Plural-oj-ojn
AdjectiveSubjectObject
Singular-a-an
Plural-aj-ajn
The suffix -n, besides indicating the direct object, is used to indicate movement and a few other things as well.
Mi esperas saluti miajn bonajn vietnamajn amikojn
Ĉu mi povos vidi vin
The six verb inflections consist of three tenses and three moods. They are present tense -as, future tense -os, past tense -is, infinitive mood -i, conditional mood -us and jussive mood -u (used for wishes and commands). Verbs are not marked for person or number. Thus, kanti means "to sing", mi kantas means "I sing", vi kantas means "you sing", and ili kantas means "they sing".
Verbal TenseSuffix
Present-as (kantas)
Past-is (kantis)
Future-os (kantos)
Verbal MoodSuffix
Infinitive-i (kanti)
Jussive-u (kantu)
Conditional-us (kantus)
Mi alvenos en Hanojon la 15an de januaro, tagmeze.
(alvenos:  simpla estonta tempo)
Mi esperas saluti miajn bonajn vietnamajn amikojn.
(esperas:  simpla nuntempo)
Ĉu mi povos vidi vin?
(vidi:  infinitivo)